Δημοφιλείς προορισμοί

Κούλες: Το ενετικό φρούριο του Ηρακλείου

Στην είσοδο του ενετικού λιμανιού του Ηρακλείου δεσπόζει το θαλάσσιο φρούριο που προστάτευε την πόλη και είναι γνωστό ως Κούλες.

Γνωστό επίσης και ως Καστέλλο ντελ Μόλο (Castello del Molo), Ρόκκα α Μάρε (Rocca a Mare), Κάστρο της θάλασσας (Castello a Mare), Κάστρο της Κάντια ή πρώην Χάνδακα (Castel di Candia) κτίστηκε από τους Βενετούς, κατά τα πρώτα χρόνια της κυριαρχίας τους στο Χάνδακα (όπως ονομαζόταν παλιά το Ηράκλειο), για την καλύτερη προστασία του λιμένα της πόλης, που είχε εξέχουσα στρατηγική και εμπορική σημασία.

Το αρχικό χαμηλότερο κτίσμα καταστράφηκε από σεισμό το 1303 και επισκευάστηκε. Στις αρχές του 16ου αι., μέσα στα πλαίσια του γενικότερου επανασχεδιασμού των οχυρώσεων της πόλης, το παλαιό φρούριο κατεδαφίστηκε και στη θέση του κατασκευάστηκε το φρούριο που σώζεται μέχρι σήμερα στο διάστημα από το 1523 (χρονολογία που αναφέρεται σε επιγραφή πάνω από τη βόρεια πύλη) ως το 1540. Το φρούριο είναι διώροφο και στην τελική του μορφή κάλυπτε επιφάνεια περίπου 3600 τ.μ. Το ισόγειο χωρίζεται με τοίχους μεγάλου πάχους σε 26 διαμερίσματα που χρησίμευαν ως αποθήκες τροφίμων και πολεμοφοδίων, αλλά και ως κελιά φυλακής, στα οποία βασανίστηκαν πολλοί Κρήτες επαναστάτες. Στον όροφο είχαν διαμορφωθεί καταλύματα για τον καστελλάνο και τους αξιωματικούς της φρουράς. Υπήρχαν ένας φούρνος, ένας μύλος και μια μικρή εκκλησία. Στις τρεις πλευρές που έβλεπαν προς τη θάλασσα ανοίγονταν θυρίδες για τα πυροβόλα που προστάτευαν το λιμάνι. Στα 1630 υπήρχαν 18 πυροβόλα στο ισόγειο και 25 στον όροφο. Μια κεκλιμένη δίοδος που χρησίμευε στη μεταφορά των πολυβόλων οδηγούσε ως το δώμα. Στη βορειοανατολική, δυτική και νότια πλευρά εξωτερικά ήταν εντοιχισμένες μαρμάρινες ανάγλυφες παραστάσεις του φτερωτού λέοντα της Βενετίας που σήμερα σώζονται ακρωτηριασμένες. Μετά την οθωμανική κυριαρχία στο νησί λειτούργησε ως φυλακή και κτίστηκε σε αυτό ένας μικρός φάρος.

Στις αρχές του 20ου αιώνα κατασκευάστηκαν στην οροφή του Κούλε κτίρια για την εξυπηρέτηση του φαροφύλακα και των ναυτοπροσκόπων. Περί το 1920 προστέθηκαν στύλοι ηλεκτροδότησης και ένας γερανός. Η επέκταση του λιμενοβραχίονα βελτίωσε την στατικότητα του φρουρίου, το οποίο είχε υποσκαφεί ξανά από τη θάλασσα. Κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πόλεμου και τον βομβαρδισμό του Ηρακλείου καταστράφηκε ο γερανός. Οι πρώτες εργασίες αποκατάστασης του φρουρίου άρχισαν το 1959. Περιελάμβαναν την αντικατάσταση των ετοιμόρροπων οθωμανικών επάλξεων από καινούργιες και την αφαίρεση νεότερων προσθηκών. Εντατικότερες εργασίες έλαβαν χώρα την περίοδο 1972-1975, που είχαν στόχο την μετατροπή του φρουρίου σε επισκέψιμο μνημείο.

Διοικητικές Πληροφορίες:

Υπηρεσιακή Μονάδα: Εφορεία Αρχαιοτήτων Ηρακλείου

Τηλέφωνο: 2810243559 (μνημείο), 2810288484(ΕΦΑ Ηρακλείου)

Email: This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.

Εισιτήρια: Ολόκληρο: 4€, Μειωμένο: 2€. Από 01-11 έως 31-03 εκάστου έτους ισχύει μειωμένη τιμή για τα μεμονωμένα εισιτήρια για όλους τους επισκέπτες.

Ώρες Λειτουργίας:

Χειμερινό: 08.30-15.30. Κλειστό κάθε Τρίτη

Θερινό:

  • 15/6-31/8: Τετάρτη-Δευτέρα 8.00-20.00
  • 1/9-15/9: Τετάρτη-Δευτέρα 8.00-19.30
  • 16/9-30/9: Τετάρτη-Δευτέρα 8.00-19.00
  • 1/10-15/10: Τετάρτη-Δευτέρα 8.00-18.30
  • 16/10-31/10: Τετάρτη-Δευτέρα 8.00-18.00

Άφιξη στο Ηράκλειο: Υπάρχει σύνδεση με το λιμάνι του Πειραιά με καθημερινά δρομολόγια και εισιτήρια που ξεκινούν από 30€. Η μέση διάρκεια του ταξιδιού είναι 9 ώρες. Επιπλέον, ο αερολιμένας Ηρακλείου συνδέεται με το Ελ. Βενιζέλος της Αθήνας. Η πτήση διαρκεί 45 λεπτά και κοστίζει από 28€ έως 110€ περίπου. Λεωφορειακές γραμμές συνδέουν το αεροδρόμιο με την πόλη του Ηρακλείου.

Πηγές:

Τζομπανάκη, Χρυσούλα (2012) [1996]. Χάνδακας: η πόλη και τα τείχη (2η έκδοση). Ηράκλειο: Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη Ηρακλείου.

http://odysseus.culture.gr/h/2/gh255.jsp?obj_id=7228